Bu h\u00fckme g\u00f6re; \u201cTemel hak ve h\u00fcrriyetler, \u00f6zlerine dokunulmaks\u0131z\u0131n yaln\u0131zca Anayasan\u0131n ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere ba\u011fl\u0131 olarak ve ancak kanunla s\u0131n\u0131rlanabilir. Bu s\u0131n\u0131rlamalar, Anayasan\u0131n s\u00f6z\u00fcne ve ruhuna, demokratik toplum d\u00fczeninin ve laik Cumhuriyetin gereklerine ve \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcl\u00fck ilkesine ayk\u0131r\u0131 olamaz\u201d. A\u0130HS\u2019de d\u00fczenlenen temel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler incelendi\u011finde; 2. Maddede d\u00fczenlenen Ya\u015fama hakk\u0131n\u0131n ihlali say\u0131lmayacak haller aras\u0131nda , kanun emrini yerine getirmek, ayaklanma ve isyanlar\u0131 bast\u0131rmak say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ancak s\u00f6zle\u015fmeye g\u00f6re \u00f6ld\u00fcrme ancak ba\u015fka \u00e7are kalmam\u0131\u015fsa me\u015fru say\u0131labilir. Halen \u00fclkemizde yo\u011fun bir \u015fekilde ter\u00f6rle m\u00fccadele eden TSK\u2019n\u0131n g\u00f6revi bu s\u0131n\u0131rlamalar i\u00e7erisinde kalmaktad\u0131r. A\u0130HS sadece taraf devletlere y\u00f6nelik taahh\u00fctleri ihtiva etmemekte, bundan \u00f6te, birlikte yerine getirilmesinde yarar g\u00f6r\u00fclen objektif nitelikte y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckler de \u00f6ng\u00f6rmektedir. Bu nedenle, insan haklar\u0131 ihlallerine y\u00f6nelik olarak etkili ve ortak bir denetim sistemi \u00f6ng\u00f6ren ve objektif karakterde bir metindir[461].<\/p>\n
E\u015fitlik halinde de, ama\u00e7 ve sonu\u00e7 aras\u0131ndaki ili\u015fki ve orant\u0131ya bak\u0131lmal\u0131d\u0131r[648]. Yukar\u0131daki d\u00fczenlemelerden anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fczere, asker ki\u015filerin d\u00fc\u015f\u00fcnce a\u00e7\u0131klama ve yayma h\u00fcrriyetinin \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde s\u0131n\u0131rland\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu s\u0131n\u0131rlaman\u0131n mill\u00ee g\u00fcvenlik ve kamu d\u00fczeni amac\u0131yla ger\u00e7ekle\u015ftirildi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir. Norm \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n niteli\u011fi a\u00e7\u0131kl\u0131\u011fa kavu\u015fturulduktan sonra yeni bir sorun ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. Yasa \u2013 S\u00f6zle\u015fme \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 halinde hangi kurala \u00fcst\u00fcnl\u00fck tan\u0131naca\u011f\u0131 Anayasada a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde d\u00fczenlendi\u011fi halde Anayasa-S\u00f6zle\u015fme \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 halinde hangi kurala \u00fcst\u00fcnl\u00fck tan\u0131naca\u011f\u0131 d\u00fczenlenmemi\u015ftir. Tek fiil sadece tek su\u00e7 normunu ihlal edebilece\u011fi gibi, birden \u00e7ok su\u00e7 normunu ayn\u0131 anda ihlal edebilir. \u2013 Hizmete ili\u015fkin olanlar d\u0131\u015f\u0131nda hi\u00e7bir ziyaret kabul edemezler. \u2013 Resmi daire, k\u0131\u015fla, e\u011fitim alanlar\u0131 ile sair yerlerdeki hizmetlerine devam ederler. Seferberlik ve sava\u015f halinde verilecek cezalar \u00fc\u00e7te birden az olmamak \u00fczere bir kat\u0131na kadar artt\u0131r\u0131l\u0131r. Ancak, tertip olunan ceza Kanunda g\u00f6sterilen cezan\u0131n azami haddini ge\u00e7emez. 4551 SK\u2019la yap\u0131lan de\u011fi\u015fiklik \u00f6ncesi ayl\u0131k kesilmesi cezas\u0131, maa\u015f kat\u2019\u0131 ad\u0131yla ve kesinti oranlar\u0131 en az 1\/10, en \u00e7ok 1\/4 olarak uygulanmakta idi.<\/p>\n
Bu kararlar aleyhine, ancak bu kanunda yaz\u0131l\u0131 kanun yollar\u0131na ba\u015fvurulabilir. [632] Maddenin gerek\u00e7esine g\u00f6re; \u201cVatan\u0131n d\u00fc\u015fman g\u00fc\u00e7lerine kar\u015f\u0131 korunmas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan her T\u00fcrk vatanda\u015f\u0131n\u0131n askerlik hizmetini severek ve isteyerek yerine getirmesi \u015fartt\u0131r\u201d. [620] Madde 129 \u2013 Memurlar ve di\u011fer kamu g\u00f6revlileri Anayasa ve kanunlara sad\u0131k kalarak faaliyette bulunmakla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcrler\u2026. [513] Aksoy\/T\u00fcrkiye 18 Aral\u0131k 1996 tarihli kararda bu \u015fekilde Filistin ask\u0131s\u0131 uygulanmas\u0131n\u0131n i\u015fkence niteli\u011finde oldu\u011fu kabul edildi. [507] Esas\u0131nda Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Hukuku \u00f6z\u00fcnde bir kodifiye hukuk olarak de\u011fil, \u201cvaka hukuku\u201d (case law) olarak geli\u015fmekte ve somut olaylar\u0131n yorumuna dayal\u0131 bi\u00e7imde yarg\u0131c\u0131n takdir yetkisinin \u00f6n\u00fc a\u00e7\u0131k b\u0131rak\u0131lmaktad\u0131r; Mehmet Semih Gemalmaz \u201c\u0130\u015fkence Kar\u015f\u0131s\u0131nda Ulusal Yarg\u0131 \u00c7\u0131kmaz\u0131\u201d, M\u00fclkiyeliler Birli\u011fi Dergisi, May\u0131s 1988, Sy.95, s.9. [303] Y\u00f6netmelikte kurullarda g\u00f6rev yapacaklar makam olarak say\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan, bu birimlerde g\u00f6rev yapan personelin o g\u00f6revde kald\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece kurullardaki \u00fcyeli\u011fi devam edecektir. Madde h\u00fck\u00fcmlerini bozmamak \u015fart\u0131yla, her mafevk emir alt\u0131nda olmayanlar\u0131 da disiplinin temini i\u00e7in muvakkat olarak tevkif etme\u011fe veya ettirme\u011fe salahiyetlidir.<\/p>\n
G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc \u00fczere yukar\u0131da serdedilen Anayasa h\u00fckm\u00fc ile a\u00e7\u0131k\u00e7a \u201ctemel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklere ili\u015fkin milletleraras\u0131 andla\u015fmalarla kanunlar\u0131n\u201d \u00e7eli\u015fmesi halinde hangisine \u00fcst\u00fcnl\u00fck tan\u0131naca\u011f\u0131 d\u00fczenlenmi\u015f, Anayasa h\u00fckm\u00fc ile milletleraras\u0131 andla\u015fma h\u00fckm\u00fcn\u00fcn \u00e7eli\u015fmesi durumu kapsama al\u0131nmam\u0131\u015ft\u0131r. Keza s\u00f6z konusu de\u011fi\u015fikli\u011fin gerek\u00e7esinde de, \u201cUygulamada usul\u00fcne g\u00f6re y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe konulmu\u015f insan haklar\u0131na ili\u015fkin milletleraras\u0131 andla\u015fmalar ile kanun h\u00fck\u00fcmlerinin \u00e7eli\u015fmesi halinde ortaya \u00e7\u0131kacak bir uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n hallinde hangisine \u00f6ncelik verilece\u011fi konusundaki teredd\u00fctlerin giderilmesi amac\u0131yla 90\u2019\u0131nc\u0131 maddenin son f\u0131kras\u0131na h\u00fck\u00fcm eklenmektedir.\u201d denilmi\u015ftir. Anayasa\u2019n\u0131n 72.maddesindeki d\u00fczenleme, di\u011fer maddelere g\u00f6re \u00f6zel h\u00fck\u00fcm mahiyetine sahiptir. Dolay\u0131s\u0131yla, I\u015f\u0131klar\u2019a g\u00f6re bir hak ve h\u00fcrriyete ili\u015fkin d\u00fczenlemede \u00f6zel s\u0131n\u0131rlama bulunmasa bile vatan hizmeti kapsam\u0131nda askerlik y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc, genel h\u00fckme g\u00f6re \u00f6ncelikle uygulama alan\u0131 bulacakt\u0131r.[491] Di\u011fer taraftan haklarla \u00f6devler aras\u0131nda genellikle simetrik bir ili\u015fki, y\u00e2ni bir yerde hak sahibi varsa onun kar\u015f\u0131s\u0131nda da bir \u00f6devli oldu\u011fu da bilinen bir husustur. Hukuk d\u00fczenimize g\u00f6re, her T\u00fcrk erke\u011fi, askerlik s\u00f6z konusu oldu\u011funda hem bizatihi kendisi hak ve bor\u00e7 sahibi, hem de devlet ve di\u011fer bireyler kar\u015f\u0131s\u0131nda y\u00fck\u00fcml\u00fc konumundad\u0131r. Daha a\u00e7\u0131k bir ifadeyle, zorunlu askerlik gerek askerlik hizmetini talep ve yararlanma hakk\u0131ndan, gerekse kamu g\u00f6revlisi s\u0131fat\u0131yla di\u011fer haklar\u0131n \u00f6devlisi olmas\u0131ndan kaynaklanan \u00fcst \u00fcste ve birlikte bir y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckt\u00fcr. Biz, zorunlu askerli\u011fin temel hak ve h\u00fcrriyetlerle ili\u015fkisini bu ba\u011flamda askerlik hizmetinin \u00f6znesi ve di\u011fer hak ve h\u00fcrriyetlerin nesnesi olarak ele almaktay\u0131z. Maddenin ilk c\u00fcmlesinde d\u00fczenlenen \u00f6zel tekerr\u00fcr halinin olu\u015fmas\u0131 i\u00e7in disiplin cezas\u0131 verilmesine sebep olmu\u015f bir fiil veya halin, cezalar\u0131n sicilden silinmesi s\u00fcresi i\u00e7inde tekrar i\u015flenmesi gerekmektedir. Bu d\u00fczenlemeye g\u00f6re, \u00f6zel tekerr\u00fcr halinin olu\u015fabilmesi i\u00e7in \u00f6nceki fiil ile sonraki fiilin ayn\u0131 nitelikte olmas\u0131 gerekmektedir[398]. Dolay\u0131s\u0131yla \u00f6ncelikle her iki fiilin de ayn\u0131 cezay\u0131 gerektirmesi gerekir[399]. Ayr\u0131ca ayn\u0131 cezay\u0131 gerektiren fiilin ayn\u0131 su\u00e7 niteli\u011finde olmas\u0131 gerekir.<\/p>\n
Bu tarihte BTK, vatanda\u015flar\u0131 yasa d\u0131\u015f\u0131 kumar gibi sitelere y\u00f6nlendiren yurti\u00e7i kaynakl\u0131 SMS\u2019lerin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ebilmek i\u00e7in 4 numaradan olu\u015fan kod sistemini gece yar\u0131s\u0131ndan itibaren devreye alacak. 11 Aral\u0131k\u2019tan sonra BTK karar\u0131 ile alfan\u00fcmerik ba\u015fl\u0131\u011fa sahip SMS\u2019leri ba\u015flatan i\u015fletmeci bilgisi, s\u00f6z konusu mesajlar\u0131n sonunda yer alacak. D\u00fczenleme y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girdi\u011finde, istek d\u0131\u015f\u0131 SMS yollayan taraflar\u0131n tespiti daha kolay \u015fekilde yap\u0131labilecek. Mesajlar\u0131n sonunda yer alacak 4 haneli kodlar \u015fu anda BTK\u2019n\u0131n web sayfas\u0131nda yay\u0131nland\u0131. Buradaki ama\u00e7 G\u00fcmr\u00fck ve Ticaret Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n operat\u00f6r\u00fc ve izinsiz SMS g\u00f6ndereni tespit etmesini kolayla\u015ft\u0131rmak. Bu d\u00fczenleme sadece \u201cba\u015fl\u0131kl\u0131 SMS\u201d denilen g\u00f6nderen k\u0131sm\u0131nda numara yerine g\u00f6nderenin ad\u0131n\u0131n yazd\u0131\u011f\u0131 yurti\u00e7inden g\u00f6nderilen SMS\u2019leri kapsayacak.<\/p>\n
Her \u00e7ocuk, korunma ve bak\u0131mdan yararlanma, y\u00fcksek yarar\u0131na a\u00e7\u0131k\u00e7a ayk\u0131r\u0131 olmad\u0131k\u00e7a, ana ve babas\u0131yla ki\u015fisel ve do\u011frudan ili\u015fki kurma ve s\u00fcrd\u00fcrme hakk\u0131na sahiptir. Dernek kurma h\u00fcrriyeti ancak, mill\u00ee g\u00fcvenlik, kamu d\u00fczeni, su\u00e7 i\u015flenmesinin \u00f6nlenmesi, genel sa\u011fl\u0131k ve genel ahl\u00e2k ile ba\u015fkalar\u0131n\u0131n h\u00fcrriyetlerinin korunmas\u0131 sebepleriyle ve kanunla s\u0131n\u0131rlanabilir. Temel hak ve h\u00fcrriyetler, yabanc\u0131lar i\u00e7in, milletleraras\u0131 hukuka uygun olarak kanunla s\u0131n\u0131rlanabilir. Sava\u015f, seferberlik veya ola\u011fan\u00fcst\u00fc hallerde, milletleraras\u0131 hukuktan do\u011fan y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckler ihl\u00e2l edilmemek kayd\u0131yla, durumun gerektirdi\u011fi \u00f6l\u00e7\u00fcde temel hak ve h\u00fcrriyetlerin kullan\u0131lmas\u0131 k\u0131smen veya tamamen durdurulabilir veya bunlar i\u00e7in Anayasada \u00f6ng\u00f6r\u00fclen g\u00fcvencelere ayk\u0131r\u0131 tedbirler al\u0131nabilir. Anayasan\u0131n 1 inci maddesindeki Devletin \u015feklinin Cumhuriyet oldu\u011fu hakk\u0131ndaki h\u00fck\u00fcm ile, 2 nci maddesindeki Cumhuriyetin nitelikleri ve 3 \u00fcnc\u00fc maddesi h\u00fck\u00fcmleri de\u011fi\u015ftirilemez ve de\u011fi\u015ftirilmesi teklif edilemez. Bakanlar Kurulu\tA. Kurulu\u015f\tMadde 109 \u2013Bakanlar Kurulu, Ba\u015fbakan ve bakanlardan kurulur. Ba\u015fbakan, Cumhurba\u015fkan\u0131nca, T\u00fcrkiye B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi \u00fcyeleri aras\u0131ndan atan\u0131r. Bakanlar, T\u00fcrkiye B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi \u00fcyeleri veya milletvekili se\u00e7ilme yeterli\u011fine sahip olanlar aras\u0131ndan Ba\u015fbakanca se\u00e7ilir ve Cumhurba\u015fkan\u0131nca atan\u0131r; gerekti\u011finde Ba\u015fbakan\u0131n \u00f6nerisi \u00fczerine Cumhurba\u015fkan\u0131nca g\u00f6revlerine son verilir. V. Yabanc\u0131lar\u0131n durumu\tMadde 16 \u2013 Temel hak ve h\u00fcrriyetler, yabanc\u0131lar i\u00e7in, milletleraras\u0131 hukuka uygun olarak kanunla s\u0131n\u0131rlanabilir.<\/p>\n
Maddesi uyar\u0131nca te\u015febb\u00fcs; \u201cki\u015finin i\u015flemeyi kastetti\u011fi bir su\u00e7u elveri\u015fli hareketlerle do\u011frudan do\u011fruya icraya ba\u015flay\u0131p da elinde olmayan nedenlerle tamamlayamamas\u0131\u201d olarak d\u00fczenlenmi\u015ftir. Bu tan\u0131ma g\u00f6re fail, ger\u00e7ekle\u015ftirmek istedi\u011fi neticeye y\u00f6nelik iradesini ortaya koymu\u015f ve bu netice i\u00e7in gerekli hareketleri de icra etmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Su\u00e7un \u00f6zel bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc olan te\u015febb\u00fcs; cezas\u0131zl\u0131k sebebi olarak de\u011fil, yaln\u0131zca indirim sebebi olarak d\u00fczenlenmi\u015ftir. Re\u015fit olmayanla cinsel ili\u015fki su\u00e7u, T\u00fcrk Ceza Kanunu\u2019nun 104. TCK m.104\/1\u2019e g\u00f6re, \u201cCebir, tehdit ve hile olmaks\u0131z\u0131n, on be\u015f ya\u015f\u0131n\u0131 bitirmi\u015f olan \u00e7ocukla cinsel ili\u015fkide bulunan ki\u015fi, \u015fikayet \u00fczerine, iki y\u0131ldan be\u015f y\u0131la kadar hapis cezas\u0131 ile cezaland\u0131r\u0131l\u0131r\u201d.<\/p>\n
Ba\u015fka bir karar\u0131nda; \u201c\u2026Davac\u0131 hakk\u0131nda tesis edilen ikinci i\u015flem, sebep i\u015flemi olarak idari uyar\u0131 yaz\u0131s\u0131na dayal\u0131 olarak tesis edilen disiplin ceza puan\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fclmesi i\u015flemidir. Bu i\u015flem sebep y\u00f6n\u00fcnden birinci i\u015fleme dayal\u0131 olarak tesis edilen bununla birlikte tamamen ondan ba\u011f\u0131ms\u0131z ve ayr\u0131 bir idari makam olan Kara Kuvvetleri Komutanl\u0131\u011f\u0131nca tesis edilen i\u015flemdir. Kara Kuvvetleri Komutanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yetkili amir taraf\u0131ndan tesis edilen idari uyar\u0131 i\u015flemini geri alma, niteli\u011fini de\u011fi\u015ftirme veya ba\u015fka bir i\u015flem tesis etme yetkisi bulunmamakta, buna kar\u015f\u0131n bu i\u015fleme dayanarak yeni i\u015flem tesis edebilmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. AY\u0130M, idari uyar\u0131 yaz\u0131lar\u0131n\u0131n disipline ili\u015fkin bir i\u015flem, fakat bir disiplin cezas\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 halde, daval\u0131 idare taraf\u0131ndan ceza kartlar\u0131na uyar\u0131 disiplin cezas\u0131 olarak i\u015flenmesini sebep unsuru y\u00f6n\u00fcnden hukuka ayk\u0131r\u0131 bularak iptal etmekte ve bu idari uyar\u0131 yaz\u0131lar\u0131n\u0131n bir disiplin cezas\u0131 sayarak ba\u015fka i\u015flemlere esas al\u0131namayaca\u011f\u0131na karar vermektedir[891]. AY\u0130M\u2019nin ge\u00e7mi\u015f y\u0131llarda zamana\u015f\u0131m\u0131 s\u00fcresi ge\u00e7irildikten sonra verilen disiplin cezalar\u0131n\u0131n yok h\u00fckm\u00fcnde say\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi y\u00f6n\u00fcnde kararlar\u0131 bulunmakta ise de son zamanlarda bu i\u00e7tihad\u0131ndan d\u00f6nm\u00fc\u015f, bu hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131\u011f\u0131 yokluk sebebi saymam\u0131\u015ft\u0131r. Ba\u015fka bir dikkat \u00e7ekici kararda; astsubay olarak g\u00f6revli olan davac\u0131, sicil belgelerinin Bilgi Edinme Hakk\u0131 Kanunu gere\u011fince kendisine g\u00f6sterilmesini talep etmi\u015f, talebinin reddi \u00fczerine Bilgi Edinme Kuruluna dilek\u00e7e ile m\u00fcracaat etmi\u015ftir. Disiplin amiri taraf\u0131ndan, Kurula m\u00fcracaat dilek\u00e7esine Askeri makamlarca verilen hizmete \u00f6zel gizlilik dereceli red yaz\u0131s\u0131n\u0131 eklemesi disiplin tecav\u00fcz\u00fc kabul edilmi\u015f ve \u00fc\u00e7 g\u00fcn oda hapsi ile cezaland\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. AY\u0130M bu t\u00fcr davalarda \u00f6ncelikle dava konusu yaz\u0131n\u0131n uyar\u0131 cezas\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131na karar vermekte, uyar\u0131 cezas\u0131 oldu\u011funa karar verirse disiplin cezalar\u0131 yarg\u0131 denetimi d\u0131\u015f\u0131 oldu\u011fundan ancak yokluk denetimiyle s\u0131n\u0131rl\u0131 olarak denetim yapmaktad\u0131r. E\u011fer disiplin cezas\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 tespit ederse bu kez idari uyar\u0131 yaz\u0131s\u0131n\u0131n idari davaya konu olabilecek nitelikte olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 irdelemektedir[776].<\/p>\n
AY\u0130M disiplin cezalar\u0131ndan dolay\u0131 a\u00e7\u0131lan tam yarg\u0131 davalar\u0131nda, disiplin cezalar\u0131 i\u00e7in getirilen denetim yasa\u011f\u0131n\u0131n tam yarg\u0131 davalar\u0131n\u0131 da kapsad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek, bu t\u00fcr davalar\u0131n inceleme kabiliyeti olmad\u0131\u011f\u0131na karar vermektedir[812]. Disiplin cezas\u0131 verilmedi\u011fi halde bu yaz\u0131lar\u0131n \u00f6zl\u00fck dosyas\u0131nda muhafaza edilmesi gerekli midir? Maddesinde; muvazzaf subaylar\u0131n her birine, subayl\u0131\u011fa nas\u0131pta iki\u015fer adet \u00f6zl\u00fck dosyas\u0131 a\u00e7\u0131laca\u011f\u0131, 96. Maddesinde; k\u0131t\u2019a \u00f6zl\u00fck dosyas\u0131n\u0131n birinci sicil \u00fcst\u00fcnde, di\u011fer \u00f6zl\u00fck dosyas\u0131n\u0131n aste\u011fmen-albay r\u00fctbesindeki subaylar i\u00e7in ba\u011fl\u0131 olduklar\u0131 Kuvvet Komutanl\u0131klar\u0131n\u0131n Personel Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131nda bulunaca\u011f\u0131, sicil belgelerinin fotokopi veya suretlerinin \u00f6zl\u00fck dosyalar\u0131n\u0131n \u201csekizinci B\u00f6l\u00fcm\u201d\u00fcnde muhafaza edilece\u011fi d\u00fczenlenmi\u015ftir. Maddesine g\u00f6re ayn\u0131 ki\u015fiyi ilgilendiren birden fazla i\u015flemler aras\u0131nda maddi ve hukuki ba\u011fl\u0131l\u0131k varsa bu i\u015flemler aleyhine bir dilek\u00e7e ile dava a\u00e7\u0131labilir. \u0130\u00e7 hukuk bak\u0131m\u0131ndan Bizzat Anayasa ile yarg\u0131 denetimi yasaklanan YA\u015e kararlar\u0131 A\u0130HS\u2019de tan\u0131nan baz\u0131 g\u00fcvencelere dayan\u0131larak yarg\u0131 denetimine a\u00e7\u0131labilecek midir? Maddelerinin kapsam\u0131n\u0131 ikinci b\u00f6l\u00fcmde ayr\u0131nt\u0131l\u0131 olarak inceledi\u011fimizden burada tekrar etmeyece\u011fiz. AY\u0130M\u2019nin ilk ve son dereceli y\u00fcksek mahkeme olmas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan istisna kapsam\u0131nda oldu\u011fu da ileri s\u00fcr\u00fclebilecektir. Ancak AY\u0130M\u2019nin g\u00f6rev alan\u0131 dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda bu istisna kapsam\u0131na dahil edilemeyece\u011fi y\u00f6n\u00fcnde karar verilmesi ihtimalinin daha y\u00fcksek oldu\u011fu kanaatindeyiz. Anayasa ve 1602 say\u0131l\u0131 yasa h\u00fck\u00fcmlerine g\u00f6re AY\u0130M ilk ve son derece mahkemesi olup kararlar\u0131na kar\u015f\u0131 ba\u015fka bir mahkemeye ba\u015fvurulamaz ve kararlar\u0131 kesparibahis<\/a>. Bu durumun A\u0130HS\u2019ne ayk\u0131r\u0131l\u0131k olu\u015fturup olu\u015fturmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 incelemek gerekir.<\/p>\n Maddesinde d\u00fczenlenen kasten \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7unun, TCK m.82\/1\u2019in (a) bendinde \u00f6ng\u00f6r\u00fclen nitelikli hallerinden birisi olan, \u00f6ld\u00fcrme fiilinin tasarlayarak i\u015flenmesinden ne anla\u015f\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi, kusurlulu\u011fu etkileyen nedenlerden olan haks\u0131z tahrik h\u00fck\u00fcmlerinin tasarlayarak \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7unda uygulan\u0131p uygulanmayaca\u011f\u0131 de\u011ferlendirilecektir. Esas itibariyle; \u201ctasarlama\u201d, bilerek ve isteyerek, yani kasten insan \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7unda kast\u0131n en yo\u011funla\u015fm\u0131\u015f hali oldu\u011fundan, tasarlayarak (insan) \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7u denilmesi yeterli olmakla birlikte, \u201ckasten (insan) \u00f6ld\u00fcrme su\u00e7unun tasarlayarak i\u015flenmesi\u201d nitelendirmesi de kullan\u0131labilir. \u0130tiraz kanun yolu, Ceza Muhakemesi Kanunu m.267 ila m.271\u2019de d\u00fczenlenmi\u015ftir. CMK m.267\u2019ye g\u00f6re, hakim\/hakimlik kararlar\u0131 ile yaln\u0131zca kanununun g\u00f6sterdi\u011fi hallerde mahkeme kararlar\u0131na kar\u015f\u0131 itiraz kanun yoluna gidilebilir. Soru\u015fturma a\u015famas\u0131nda hakim kararlar\u0131ndan olan tutuklamaya ve kovu\u015fturma a\u015famas\u0131nda mahkeme kararlar\u0131ndan olan h\u00fckm\u00fcn a\u00e7\u0131klanmas\u0131n\u0131n geri b\u0131rak\u0131lmas\u0131 karar\u0131na kar\u015f\u0131 itiraz kanun yoluna ba\u015fvurulabilir. Burada ge\u00e7en itiraz kanun yolu ile CMK m.308 ve m.308\/A\u2019da d\u00fczenlenen Yarg\u0131tay Cumhuriyet Ba\u015fsavc\u0131s\u0131 ve b\u00f6lge adliye mahkemesi cumhuriyet ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n itiraz kanun yollar\u0131 sadece isim olarak benzer olup, ilki ola\u011fan ve ikincisi de ola\u011fan\u00fcst\u00fc kanun yolu olmak \u00fczere birbirinden farkl\u0131d\u0131r. Maddenin ilk f\u0131kras\u0131nda kara para aklama su\u00e7u se\u00e7imlik hareketli d\u00fczenlenirken, 2009 y\u0131l\u0131nda su\u00e7un konusunu olu\u015fturan malvarl\u0131\u011f\u0131 de\u011ferini kabul su\u00e7u m.282\u2019ye 2. Maddesinde d\u00fczenlenen daha sonradan m\u00fclga olan ve 6706 say\u0131l\u0131 Kanuna eklenen 11. Maddenin T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131 i\u00e7in ne ko\u015fullar getirdi\u011fi ele al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. B\u00f6yle bir durumda, Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n icra dosyas\u0131na m\u00fcdahale edip edemeyece\u011fi veya herhangi bir i\u015flem yapabilme yetkisinin bulunup bulunmad\u0131\u011f\u0131 konusunda teredd\u00fctler ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Hukuk B\u00f6l\u00fcm\u00fc 2008 7 E , 2008 279 K. Bu h\u00fckme g\u00f6re; \u201cTemel hak ve h\u00fcrriyetler, \u00f6zlerine dokunulmaks\u0131z\u0131n yaln\u0131zca Anayasan\u0131n ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere ba\u011fl\u0131 olarak ve ancak kanunla s\u0131n\u0131rlanabilir. Bu s\u0131n\u0131rlamalar, Anayasan\u0131n s\u00f6z\u00fcne ve ruhuna, demokratik toplum d\u00fczeninin ve laik Cumhuriyetin gereklerine ve \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcl\u00fck ilkesine ayk\u0131r\u0131 olamaz\u201d. A\u0130HS\u2019de d\u00fczenlenen temel hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler incelendi\u011finde; […]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[19],"tags":[],"class_list":["post-196","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-pbt2"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dr-hoghooghi.ir\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/196","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dr-hoghooghi.ir\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dr-hoghooghi.ir\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dr-hoghooghi.ir\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dr-hoghooghi.ir\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=196"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dr-hoghooghi.ir\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/196\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":197,"href":"https:\/\/dr-hoghooghi.ir\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/196\/revisions\/197"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dr-hoghooghi.ir\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=196"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dr-hoghooghi.ir\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=196"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dr-hoghooghi.ir\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=196"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}